Het racisme van Gloria Wekker

Gloria Wekker (1950) ontving de Joke Smitprijs 2017 voor haar 'bijdrage aan de vrouwenemancipatie in Nederland'. Wekker zet zich in voor de verbetering van de positie van zwarte vrouwen, maar haar standpunten zijn beslist niet onomstreden.
In haar boek 'Witte onschuld: Paradoxen van kolonialisme en ras' probeert Gloria Wekker de alomtegenwoordigheid van racisme in de Nederlandse samenleving aan te tonen.

Schrijver en denker Theodor Holman poogt in een column grip te krijgen op de definitie van racisme zoals Wekker dat probeert te verwoorden. 'Hoe aardig en welopgevoed witte mensen ook doen tegen zwarte mensen, dat cultureel archief zorgt ervoor dat ze zelfs op een onbewuste manier racist zijn. Racisme als een vorm van erfzonde.'[1] Maar, zo schrijft hij, het werkt natuurlijk ook omgekeerd. Als wij blanken racist zijn, zijn zwarten (excusez le mot) dat ook. Behalve de huidskleur zijn we onderhuids toch allemaal hetzelfde?

Veel mensen vinden dat Gloria Wekker zichzelf helemaal geen wetenschapper mag noemen en alleen maar onderbuikgevoelens als wetenschappelijke feiten presenteert. Zie bijvoorbeeld hier. Ze poneert stellingen zonder enig bewijs te leveren. De blanken zijn racistisch, de zwarten zijn slachtoffer. Maar draai het eens om: doordat de zwarten ons beschuldigen van vermeend racisme zijn wij blanken ook slachtoffer.

Maar dat vermeende racisme van Wekker heeft natuurlijk te maken met onze koloniale geschiedenis. Wat Gloria niet kan of durft te zien is dat die historie haar en haar medestanders als Sunny Bergmans en Sylvana Simons heeft opgescheept met een grotesk minderwaardigheidscomplex. Die vermaledijde blanken hebben die zwarten ooit als slaven behandeld. Zij zijn dus slachtoffer van onze handelsgeest. En dat is juist hun erfzonde.

Het is zo betreurenswaardig dat dit soort mensen blijven hangen in het verleden, meent Heleen Mees. Daardoor verliezen ze de kans op een volwaardige deelname aan de samenleving. Niet onze samenleving, maar onze gezamenlijke samenleving. Dan ben je pas écht slachtoffer[2].

[1] Theodor Holman: Hoe weet Gloria Wekker dat allemaal? in Het Parool – 12dec17
[2] Heleen Mees: Racismedebat moet niet gaan over schuld en onschuld, maar over verloren potentie in Volkskrant – 28nov17

Geen opmerkingen:

Een reactie posten